Turk xayriyachisi yana bir bor mahkama ishida sudga qaytdi

0
160
Фото:yandex.ru

2021 yil 8 oktyabr…

Huquqshunoslar va inson huquqlari tashkilotlari sud jarayonini muxolifatchilarni hibsda ushlab turish muddatini uzaytirishga urinish sifatida qoraladilar.

ISTANBUL-Turkiyalik taniqli xayriyachi juma kuni Istanbulda yana sudga tortildi, bu uning to’rt yillik hibsdagi uchinchi ayblovi edi.

Ayni damda ,Turkiya hukumati raqiblarini panjara ortida ushlab turishga tayyor ekanini ko’rsatishga qaratilgan ommaviy jarayonda turganligi haqida habar beriladi.

Shiddatli bahsda prokurorlar ayblanuvchilarning uchta guruhiga qarshi ishlarni birlashtirdi, ularning aksariyati har qanday ayblovdan oqlangan bo’lib, 52 kishiga qarshi yangi ish ochdi.  2013 yil Taksim maydonidagi namoyishlarda qatnashgan futbol muxlislari, ekologlar va san’atkorlardan tashkil topgan guruh orasida eng mashhuri xayrichachi Usman Kavala  edi.

Janob Kavala, so’nggi to’rt yil mobaynida, asosan, bir kishilik kamerada saqlanayotgan Istanbul tashqarisidagi Silivri qamoqxonasidan video havola orqali bayonot berdi. Hakamlar hay’ati uni yana hibsda saqlashni buyurdi.

Hukumatni ag’darish va zo’ravonlik bilan Konstitutsiyaga putur etkazishga urinishda ayblangan barcha ayblanuvchilar uzoq vaqtdan beri o’zlarining aybsiz ekanliklarini ta’kidlab kelishgan. Guruhga amerikalik akademik Anri Barki ham kiradi, u 2016 yilda davlat to’ntarishiga urinish paytida janob Kavala bilan aloqada bo’lganlikda ayblanmoqda. Janob Barkey esa tadbirda ishtirok etishni  rad etdi.

Xalqaro Amnistiya ishlarning birlashishini «farziy» va «adolatli sud tartibiga hayratlanarli darajada e’tibor bermaslik» deb ta’rifladi.

Prezident Rajab Toyyib Erdog’an uchun, Taksim maydonidagi norozilik namoyishlari, parkni savdo markaziga almashtirishdan qutqarishga qaratilgan tinch harakat, uning rahbariyatiga bir qator qiyinchiliklarning birinchisidir. Namoyishlar butun mamlakat bo’ylab tarqaldi va ko’plab yosh faollar uchun militsiya ko’chib kelib,avvalroq politsiya kelib ularni zo’rlik bilan bostirishdi.

Shunga qaramay, janob Erdo’g’an Gezi noroziliklarini, Turkiyada unga nisbatan birinchi park to’ntarish tashabbusi deb ataydi. Bu hikoyaga ko’ra, o’sha yilning oxirida uning amaldorlariga qarshi, korrupsiyaga qarshi reydlar va 2016 yil iyulida unga qarshi davlat to’ntarishiga urinish uning hukumatini ag’darish uchun xorijdan ilhomlangan zo’ravonlik harakatlarining davomi edi.

Uning norozilik namoyishlarida qatnashganlarni, xususan janob Kavala bilan ko’p yillar o’tgach, tinimsiz ta’qib qilishi ko’pchilikni sir saqladi, chunki janob Kavala siyosiy arbob emas edi va uning xayriya ishlari zilzilani tiklash va madaniy -badiiy dasturlarga qaratilgan edi.

Janob Kavala 2017 yilda hibsga olingan va keyinchalik milliarder investor Jorj Sorosdan pulni namoyishchilarga yuborish, shuningdek, 2016 yilgi davlat to’ntarishiga urinishda ishtirok etish orqali noroziliklarni uyushtirgan va moliyalashtirganlikda ayblanib, keyin oqlangan.

Oqlanganidan keyin, xuddi shu dalillarga asoslanib, josuslikda ayblangan. (Janob Erdog’an janob Sorosni norozilik namoyishlari paytida «terrorchilar» ni moliyalashtirishda janob Kavalani qo’llab -quvvatlashda aybladi.)

«Bu ish deyarli sotuvga o’xshaydi», dedi Evropa tashqi aloqalar kengashining katta xodimi Asli Aydintasbas. «Usmon boshidan kechirganlar mantiqqa to’g’ri kelmaydi va haddan ortiq shafqatsizlikdir.»

Janob Kavala sudga bergan bayonotida ayblovning burilishlari uning qamoq muddatini uzaytirishga qaratilgan siyosiy aralashuvdan dalolat ekanligini aytdi. Maqsad, uning so’zlariga ko’ra, o’z aybini his qilishni davom ettirish va «dalillar aksini ko’rsatsa -da» Gezi noroziligini isyon harakati sifatida jinoiy javobgarlikka tortish edi.

«Menga qo’yilgan ayblovlarning ajablanarli tomoni shundaki, ular hech qanday dalillarga asoslanmagan. «Ular aql bovar qilmaydigan fitna nazariyalariga asoslangan hayoliy tabiatning da’volari.»Boshqa ayblanuvchilar ham xuddi shunday shikoyatlarni berishgan.

«Meni bir ayblov ayblovi bilan ikki marta sudlashdi», dedi biri, namoyishlar paytida tuzilgan «Taksim birdamligi» harakatining yetakchi a’zosi Mucella Yapici. «Men oqlandim va oqlanishim tasdiqlandi. Ikki marta. Men bu ishni axloqiy va vijdonan rad etaman «, dedi u sudda Twitterda qo’llab -quvvatlovchi guruh izohlarida.

Uchta sudyadan iborat hay’at advokatlarning uchta ishni ajratish to’g’risidagi iltimosini rad etdi, bu esa bir guruh advokatlarning chiqib ketishiga olib keldi.

Mana, o’yin hakami gol urishga harakat qilmoqda ”, – dedi Istanbuldagi“ Beshiktosh ”futbol klubi muxlislari guruhi Carsiga tegishli ayblanuvchilarning advokati Riza Kocal. «Ishlarning birlashishi asossiz. Har bir fayl o’z sudiga yuborilishi kerak. «

Hatto uy sharoitida tobora og’ir iqtisodiy va siyosiy qiyinchiliklarga duch kelayotgan janob Erdog’an AQSh va Evropa bilan munosabatlarni tiklashga harakat qilsa ham, u Turkiyaning adolat borasidagi yomon ahvolini yaxshilash yoki janob singari taniqli siyosiy mahbuslarni ozod qilish haqidagi chaqiriqlarini bir necha bor rad etgan.

Turkiya janob Kavala singari hibsga olinganlarni ozod qilish to’g’risidagi Evropa Inson huquqlari sudining bir qancha qarorlarini e’tiborsiz qoldirdi. Bu inson huquqlari tashkilotlarini sudni nazorat qiluvchi vazirlar qo’mitasini Turkiyaga qarshi huquqbuzarlik ishlarini boshlashga chaqirishga undadi, bu uning suddan chetlatilishiga olib kelishi mumkin bo’lgan kamdan -kam harakat.

«Turkiya sudlari va prokurorlari E.C.H.R. va Evropa Kengashi ”, – deb aytadi Inson Huquqlari  yuridik maslahatchisi Aisling Reydi. «Ular hibsdan ozod qilish to’g’risida bir necha bor buyruqlar berishdi, bir xil faktlar bo’yicha bir nechta jinoiy ish qo’zg’atishdi, hibsga olish muddatini uzaytirish to’g’risida asossiz protsessual qarorlar qabul qilishdi.

Kavala ishi Turkiyaning AQSh Kongressidagi va butun Evropadagi obro’siga katta putur etkazdi, dedi Aydintasbas xonim. «Aqlli aktyor Kavalani G’arb bilan munosabatlarining eng past nuqtasida Turkiyaga yaxshi iroda sotib olishini bilar ekan, ancha oldin qo’yib yuborgan bo’lardi.»

«Menimcha, bu erda hamma narsadan ko’ra ko’proq tizimli obsesyon», – deya qo’shimcha qildi u. «Hamma biladi, Usmon, fuqarolik jamiyati a’zosi sifatida, hech kim uchun bu siyosiy tahdid emas. U Gezi yoki to’ntarishni uyushtirmagan va men bunga hech kim ishonmasligiga shubha qilaman. «Keyingi sud majlisi 26 -noyabr kuni bo’lib o’tadi, deb qoxshimcha qiladi sudya janoblari.

Матнда хатоликни кўрсангиз, уни белгилаб Ctrl+Enter ни босинг.

Фикр матни

Илтимос, изоҳингизни киритинг!
Илтимос, исмингизни бу ерга киритинг