BBC NEWS: МH17 бўйича суд жараёни- биринчи марта чиқарилган Boing ракетасини учириш учун гувоҳларнинг кўрсатмалари

0
110
Фото:www.bbc.com

МH17 суди: биринчи марта Боингда ракета учирилганлиги тўғрисида гувоҳларнинг кўрсатмалари жамоатчиликка маълум қилинди

2014 йил 17 июлда Амстердамдан Куала-Лумпурга парвоз қилган Малайзиянинг Боэинг самолёти Донбас осмонида Бук ракетаси томонидан уриб туширилган ва бортдаги барча 298 киши ҳалок бўлган. Гувоҳларни Халқаро тергов гуруҳи (ЖИТ) ҳам, тергов судяси ҳам сўроқ қилди.

Жами 20 гувоҳ, осмонда маълум бир ракетанинг учирилишидаги изни кўрганликларини таъкидладилар.  Уларнинг 12 нафари осмонда бу из пайдо бўлишидан олдин гумбурлаган ёки портлаганини эшитган.  Ушбу 12 кишидан саккиз киши осмонда ракетанинг учишини бевосита кўрган ёки эшитган.

Ушбу баёнотлар Белгия мутахассисларининг ҳисоб-китобларига ва «Боинг» Снежное ҳудудидаги Первомайское қишлоғи яқинидаги майдондан отилган ракета томонидан уриб туширилганлиги ҳақидаги тергов хулосасига тўғри келади.

МH17 синови: фитна назариялари ёки муқобил сценарийлар

Шу билан бирга, ракета учирилишини эшитган 11 гувоҳнинг таъкидлашича, шу куни ўзлари Бук ҳаво мудофааси ракета мажмуасини кўрган ёки унинг ҳудудда эканлигини эшитган.  Учта гувоҳ, улар ракета учириладиган участканинг яқинида бўлганларини, учишини эшитганларини ёки кўрганларини ва осмонда изларини кузатганликларини даъво қилишмоқда.

Суд Х48 деб тайинланган гувоҳнинг кўрсатмаларига алоҳида эътибор қаратди.  Унинг хабар беришича, 2014 йил 17 июлда, Боинг қулаши арафасида (маҳаллий вақт билан соат 16:20 атрофида), у Первомайское қишлоғи яқинидаги назорат пунктида бўлган.  У ўтиб кетаётган яшил рангли ракеталари бўлган ҳарбий транспорт воситасини кўрди, у кейинчалик қишлоқ хўжалиги даласи томон йўл олди ва дарахтлар ортида ғойиб бўлди.

Кейин гувоҳ шовқинни эшитди, шундан сўнг ҳуштак чалди ва осмонда қандай қилиб оқ из пайдо бўлганини кўрди, Торез шаҳрига қараб (радарлар ва «қора қутилар» маълумотларига қараб, айнан шу йўналишда Боинг МH17) ўша пайтда эди).  Бир лаҳзадан кейин осмонда портлаш эшитилди, шундан кейин гувоҳ булутлардан эрга қулаган самолёт қолдиқларини кўрди.

Кўп ўтмай, Х48 ҳарбий транспорт воситаси қарама-қарши йўналишда ҳаракат қилаётганини, транспорт воситасининг тепасида жойлашган ракеталардан бири йўқолганини кўрди.  Ўрнатиш майдонининг бир қисми ёнмоқда.

Суд «Бук» ҳаво ҳужумига қарши мудофаа тизимининг техник тавсифларини ва ракета учирилгандан сўнг комплекс жойлашган жойда газлар булути пайдо бўлиши ва ёнғин содир бўлиши мумкинлиги ҳақидаги маълумотни тақдим этди.

Учиб кетаётган Бук ракетаси ҳавода тўсиқ қолдирмоқда, уни яна бир неча дақиқа кўриш мумкин.  Учиш моменти, шунингдек, ракетанинг овоздан юқори тезликни ривожлантириши туфайли пайдо бўладиган кучли портлаш овози билан бирга келади.

Ушбу овоз, ўтказилган ҳужжатларга ва ўтказилган синовларга мувофиқ, тахминан беш километр масофада 20 сония давомида эшитилиши мумкин.

Боинғда ракетанинг учирилиши Снежное ва Первомайское яқинидаги майдондан содир бўлганлиги ҳақидаги маълумотлар ҳам АҚШ томонидан 2014 йилда эълон қилинган эди.

Улар ҳарбий сунъий йўлдошлари ракета учирилиш пайтини ёзиб олишганига ишора қилмоқдалар.  Суд бир неча бор АҚШдан тасвирни чиқаришни сўраган, аммо америкаликлар бу Пентагон учун мавжуд бўлган сунъий йўлдошларнинг техник имкониятларини очиб беришига ишора қилиб, буни рад етишмоқда.

Натижада, фотосуратни ўзи Нидерландиянинг терроризм ишлари бўйича бош прокурори томонидан кўришга рухсат берилди ва судга мавжуд маълумотларни тавсифловчи меморандум (расмий ҳужжат) тақдим этилди.

Расмни ўз кўзлари билан кўрган прокурор, меморандумдаги маълумотлар у ўқиган манбанинг маълумотларига мос келишини тасдиқлади.

 Фақат битта версия

2020 йил ноябрь ойида суд қарорига биноан йиғилишларда кўриб чиқиладиган Боинг ўлимининг ягона версияси Россия ҳудудидан этиб келган Бук зенит-ракета ташувчиси томонидан урилган ракета натижасида ҳалокат бўлган.

Учрашувлар чоғида авиаҳалокатнинг муқобил сценарийлари, жумладан, ҳарбий самолёт ҳужуми ва ракетани Украина Бук томонидан учирилиши ҳам кўриб чиқилди.  Аммо, суд қарорига кўра, прокуратура барча муқобил версиялар нотўғри бўлганлиги тўғрисида етарли миқдордаги далилларни тўплашга муваффақ бўлди.

 Йиқилган Боинг МH17: тергов гумондорларнинг исмларини айтди.  Улар ким?

Россия Ташқи ишлар вазирлиги илгари Боинг МH17 иши бўйича тергов сиёсатлаштирилган, холис ва бир томонлама олиб борилаётганини айтган эди.  Шунингдек, улар суд нафақат прокуратура далилларини, балки барча томонларнинг далилларини тўлиқ ҳисобга олишига умид билдирди.

Сергей Дубинский, Россия фуқароси, истеъфодаги Россия армиясининг ГРУ катта зобити

Олег Пўлатов, Россия фуқароси, Россия армиясининг Ҳаводан десант кучлари подполковниги

Леонид Харченко, Украина фуқароси, ўзини ўзи эълон қилган ДПР ГРУ разведка бўлими қўмондони

Ўтган йили улардан бири – Олег Пўлатов суд вакиллари билан ўзаро алоқада бўлишга рози бўлди.  Пўлатовни ҳимоя қилган адвокатлар у билан видеомулоқот ўтказдилар ва кадрларни 2020 йил ноябрь ойида судда намойиш этишди.

Истеъфодаги ҳарбий разведка зобитининг кўрсатмаларига кўра, Боинг қулаган пайтда у ракета учирилган деб тахмин қилинган жойда бўлмаган ва МH17 билан нима содир бўлганлигини билмайди.

Шу билан бирга, судя таъкидлаганидек, Пўлатов ўз кўрсатувида терговнинг асосий сцарийси (DXX кучлари назорати остида бўлган Снижне остидан Бук ракетасини учириши) ҳақида баҳслашмайди, фақат унинг ҳақида гапиради ушбу ишга туширишда айбсизлик.

Донбассда Боинг H17 ҳалокати иши бўйича судланувчи биринчи марта гапирди

2021 йил апрел ойида Голландиялик жамоат телевидениеси мухбирлари судланувчиларнинг гўёки тингланганлиги ҳақидаги янги ёзувларни эълон қилишди.

Ёзувлардан бирида Дубинскийнинг овози бўлган одам Пўлатовнинг овози бўлган одамга мурожаат қилиб: «Мен бугун ҳаракат қиламан, агар тунда Бук-Мни тортиб олсам, у сизнинг олдингизга келади», дейди.  «Чунки бизда бошқа иш йўқ, шунчаки Букка умид қилинг», – дея қўшиб қўйди бу киши ёзувга.

Аввалроқ, Пўлатов ҳам, Дубинский ҳам тергов томонидан эълон қилинган суҳбатлар ёзувларининг аксариятида ўзларининг овозларини тан олишларини айтишган.

Ҳалокатдан ярим соат ўтгач, яна бир гумонланувчи – Леонид Харченконинг овози бўлган одам, эҳтимол Дубинскийга хабар берган: «Биз жойидамиз, биз аллақачон» фен «лардан бирини (Су қирувчиси деган маънони англатади) йиқитдик. .  «Яхши, яхши, яхши! Биз битта» қуритиш «ни йиқитдик, яхши!»  – жавоб беради суҳбатдош.

 Шу билан бирга, терговчилар таъкидлаганидек, Пўлатов, Харченко, Гиркин ва Дубинскийларнинг суҳбатлари тўхтатилиши мантиқан зид эмас ва ҳатто бир-бирини тўлдиради.

Бундан ташқари, айбланувчи душман ҳақида нотўғри маълумот бериш учун очиқ мулоқот орқали муҳокама қилган воқеалар 2014 йил 16-18 июл кунлари Донбассда суратга олинган воқеалар гувоҳлари бўлган фото ва видео материаллар маълумотлари билан тасдиқланган.

Аввалроқ BBCга ЖИТ терговчилари томонидан изоҳланганидек, уларнинг вазифаси – Боинг ҳалокатига алоқадор одамлар занжирини – Бук экипажидан тортиб, ракета тизимига 2014 йил 17 июлда хизматга боришни буюрганларга қадар ташкил этиш ва жиноий жавобгарликка тортиш.

Ҳам мудофаа, ҳам прокуратура Россия армиясининг Курск шаҳрида жойлашган 53-ҳаво ҳужумидан мудофаа бригадаси ҳарбий хизматчиларини сўроқ қилиш тўғрисида сўров юборган.

2020 йилда BBC рус хизмати Боинг МH17 ҳалокати иши бўйича асосий айбланувчилардан бири бўлиши мумкин бўлган бошқа шахснинг исмини аниқлашга муваффақ бўлди.  Тергов материалларида у «Владимир Иванович» тахаллуси билан ўтади.  Ўша пайтда ДПР мудофаа вазири бўлган Игор Стрелков тўхтатилган музокараларда «Владимир Иванович» буйруғига бўйсунаётганини эслатиб ўтди.

Дондаги Бурлака.  МҲ17 иши бўйича тергов излаётган «Владимир Иванович» ким?

«Владимир Иванович» билан шахсан мулоқот қилган одамлар BBCга ушбу исм Россия ФСБ чегара хизмати раҳбарининг амалдаги биринчи ўринбосари генерал-полковник Андрей Бурлакани яширган бўлиши мумкинлигини айтишди.

ББЦ-ни «Владимир Иванович» нинг тахминий номи деб атаган манбалардан бири таъкидлашича, Донбассдаги можаронинг фаол босқичи тугаганидан сўнг генерал Бурлака юқори лавозимга эга бўлган, шунингдек, энг юқори давлат мукофоти – Қаҳрамони унвонига сазовор бўлган. Россия

Манба

Матнда хатоликни кўрсангиз, уни белгилаб Ctrl+Enter ни босинг.

Фикр матни

Илтимос, изоҳингизни киритинг!
Илтимос, исмингизни бу ерга киритинг